CÓ GÌ BÊN TRONG CHIẾC ĐỒNG HỒ THỤY SĨ ĐÁNG GIÁ MỘT NGÔI NHÀ
Viết bởi Phan Thịnh vào

Nhắc đến Thụy Sĩ, người ta thường nhắc đến 4 thứ: đồng hồ, dao nhíp, ngân hàng và bảo hiểm. Nhưng đa phần khi được hỏi thì người ta đều nghĩ tới đồng hồ đầu tiên. Những chiếc đồng hồ Thụy Sĩ là niềm mơ ước của nhiều người trên khắp thế giới. Đàn ông phải sở hữu một hoặc một bộ sưu tập đồng hồ Thụy Sĩ như là một thước đo mức độ thành đạt trong cuộc sống. Phụ nữ đeo đồng hồ Thụy Sĩ như là một phụ kiện thời trang không thể thiếu, khẳng định gu thẫm mỹ tinh tế của mình.

Giá của chiếc đồng hồ Thụy Sĩ không dành cho số đông vì nó có thể đáng giá một gia tài mà giá trị vượt xa một chiếc xe hơi thậm chí một căn nhà.

Tại sao lại vậy? Có gì ẩn giấu bên trong một chiếc đồng hồ Thụy Sĩ khiến nó trở nên vô cùng đắt giá đến vậy. Bí mật nằm ở linh kiện chế tạo quý hiếm và những tính năng độc đáo mà các nhà chế tác đồng hồ đã không ngừng chinh phục thông qua quá trình lao động miệt mài, chăm chút tỉ mỉ từng bộ phận, chi tiết nhỏ của đồng hồ.

1. Giờ thế giới (World Time)

World Time là chức năng dùng cho khách du lịch quốc tế kể từ khi Hội nghị quốc tế Meridian vào năm 1884 quyết định chia thế giới thành 24 múi giờ.

Louis Cottier, một thợ chế tạo đồng hồ Thụy Sĩ là người đầu tiên phát minh ra chiếc đồng hồ đeo tay theo giờ thế giới cho hãng đồng hồ Patek Philippe vào năm 1937.

Những tiêu chuẩn cơ bản từ thời đó vẫn còn được sử dụng như tiêu chuẩn cơ bản ngày nay: Một vòng quay 12 giờ, được bao quanh bởi một chỉ dẫn 24 giờ tương ứng với tên 24 thành phố mà các múi giờ đi qua.

Bằng cách sắp xếp như vậy, người ta có thể đọc thời gian chính xác ở các thành phố khác nhau cùng một lúc.

Chiếc đồng hồ World Time Ref. 2523 đắt giá của Patek Philippe sản xuất năm 1953. Nó được làm từ 18 carats vàng nguyên chất và được định giá khoảng 2.9 triệu USD trong một cuộc đấu giá vào năm 2006.

Patek Philippe World Time Ref. 5131/1P-001 mới nhất của Patek Philippe là phiên bản platium được giới thiệu tại Basel World 2017.


Tissot cũng là thương hiệu tiên phong trong lĩnh vực chế tạo ra chiếc đồng hò World Time tự động đầu tiên trên thể giới.

Đó là chiếc đồng hồ Tissot Heritage Navigator Automatic 160th Anniversary được giới thiệu 1951. Phiên bản hiện đại của nó đang có mặt tại showroom LIKEWATCH.

2. Lịch vạn niên (Perpetual Calendar)

Không giống như các chức năng xem lịch đơn giản, chức năng này đòi hỏi người dùng phải tự thiết lập lại ngày tháng có ít hơn 31 ngày. Chức năng lịch vạn niên có khả năng dự đoán chính xác độ dài khác nhau của 12 tháng, bao gồm cả tháng Hai nhuận và nhiều thập kỷ trong tương lai.

Vào năm 1898, Patek Philippe đã làm nên cuộc cách mạng thực sự khi ông phát minh ra cách thiết lập một hệ thống đĩa cam và đòn bẩy, cài đặt sẵn bảy tháng 31 ngày, bốn tháng 30 ngày và tháng Hai được thiết lập riêng để lặp lại tháng 29 ngày sau mỗi chu kỳ 4 năm.

Chiếc đồng hồ đeo tay đầu tiên có tính năng lịch vạn niên của Patek Philippe ra đời năm 1925.


Patek Philippe Ref. 5320G phiên bản 2017 có thiết kế mặt mô phỏng tương tự như mẫu đồng hồ lịch vạn niên đầu tiên của Patek Philippe ra đời năm 1941. 

3. Chức năng nhắc giờ, phút (Minute Repeater)

Minute Repeater là một trong những tính năng tạo nên giá trị cho những chiếc đồng hồ cơ và sự quý hiếm của nó.

Đồng hồ Minute Repeater hay còn được biết dưới cái tên đồng hồ điểm chuông được viết nên bởi những nghiên cứu và không ít những cách tân. Trong số đó không thể thiếu những nhà khoa học, những nhân vật tiên phong trong ngành đồng hồ. Lịch sử ghi lại rằng, trước khi Thomas Mudge phát minh ra Minute Repeater, vào những năm 1530, những người thợ đồng hồ đã tạo ra những va chạm đặc biệt với mỗi giờ.

Năm 1750, Thomas Mudge – cha đẻ của cơ cấu hồi kiểu cổ điển dùng các chân kính thực hiện cả chức năng khoá và truyền lực từ hệ thống bánh răng đến bánh lắc (balance) (một bộ phận không thể thiếu của những chiếc đồng hồ cơ) đã ghi danh mình vào lịch sử ngành đồng hồ với phát minh to lớn, Minute Repeater với khả năng đếm giờ, 15 phút và từng phút. Và tất nhiên, nhắc đến lịch sử của Minute Repeater thì tuyệt đối không thể không nhắc đến nhà phát kiến vĩ đại, cha đẻ của tourbillon, Abraham-Louis Breguet. Ông thay quả chuông bằng một cồng ở bên trong thân đồng hồ.

Hẳn bạn đã nghe nói về chiếc Patek Philippe Minute Repeater trị giá tới $390.000 tương đương 8,97 tỷ đồng mà tài tử điện ảnh Brad Pitt đã tặng Angelina Jolie khi tình cảm còn mặn nồng vào năm 2012. Nó là một trong những cỗ máy đếm thời gian Minute Repeater hoàn hảo nhất của Patek Philippe.

Bởi thế, chỉ có những thương hiệu đình đám như Patek Philippe, Breguet, Cartier, Hublot, Audemars Piguet, Speake-Martin, Van Cleef&Arpels… mới có đủ sự tinh xảo và kĩ thuật để thực hiện những chiếc đồng hồ điểm chuông. Có những chiếc Minute Repeater cần đến vài năm để hoàn thiện. Và không phải nghệ nhân đồng hồ nào cũng có thể thực hiện được đồng hồ Minute Repeater. Kĩ thuật, sự tinh xảo thôi chưa đủ, họ còn phải có đôi tai âm nhạc để chỉnh cho tiếng chuông thật thánh thót và dễ phân biệt giữa tiếng chuông giờ, chuông 15 phút và phút.

Và khi nhắc đến tính năng điểm chuông không thể nào không nhớ đến Christophe Claret, một thợ chế tạo đồng hồ Thụy Sỹ đã hoàn thiện chức năng nhắc lại giờ, phút này cho rất nhiều thương hiệu và ngày nay tên của ông đã trở thành tên một thương hiệu đồng hồ nổi tiếng. Đồng hồ nữ Margot duyên dáng nữ tính là một trong những mẫu đồng hồ thuộc dòng Christophe Claret, giá của nó nằm trong khoảng 4,5~6,8 tỷ VNĐ.

4. Chức năng bấm giờ (Chronograph)

Chức năng này được coi là sự sáng tạo của thợ đồng hồ Pháp - Louis Moinet vào khoảng năm 1815, dù bằng sáng chế được trao cho một người Pháp khác là Nicolas Rieussec, bảy năm sau đó. Chronograph là một đồng hồ với những kim thể hiện giờ, phút và giây, cùng với một bộ máy dùng để đo thời gian bằng một kim chronograph ở trung tâm, với bộ đếm giây, 30 phút và 12 giờ.

Double Chronograph

Double Chronograph hay Rattrapante hoặc Split Seconds Timing là một loại Chronograph phức tạp. Đây là loại chronograph kép gồm hai kim giây đặt chồng lên nhau và để đo hai sự kiện độc lập cùng một lúc. Những chiếc đồng hồ này thường có thêm một nút bấm khác đặt ở vị trí 8 hoặc 10 giờ để reset hai kim về vị trí 0. Double chronograph được phát minh vào thế kỷ 19 bởi Adolphe Nicole và nó đã được thu nhỏ để lắp vừa bên trong thân của một chiếc đồng hồ đeo tay năm 1930.

Fly-back Chronograph


Fly-back Chronograph 1950 của Longines

Là một chức năng phức tạp được bắt nguồn từ yêu cầu sử dụng của một số đối tượng đặc biệt như phi công hoặc các tay đua xe hơi công thức 1. Một chiếc Fly-back cũng có hai nút bấm chronograph tại vị trí 2 và 4 giờ nhưng điểm khác biệt của flyback là chức năng chronograph được thực hiện toàn bộ bằng một nút bấm ở vị trí 4 giờ (start, stop và reset). Tất nhiên nó vẫn có thể hoạt động như những chiếc chronograph bình thường khác.

Chronograph Monopusher

 

Đây là loại đồng hồ chronograph cũng khá đặc biệt, nó chỉ sử dụng một nút bấm (có thể ở vị trí 8 hoặc 10 giờ) để thao tác toàn bộ chronograph. Loại này về mặt nào đó tương tự như fly-back chronograph.

TAG Heuer Carrera 2017

Một trong những đồng hồ đeo tay phổ biến nhất hiện nay vẫn kiên trì trang bị chức năng bấm giờ (suốt 50 năm qua) là Tag Heuer Carrera. Suốt 50 năm qua Tag Heuer Carrera vẫn kiên trì trang bị chức năng bấm giờ cho những chiếc đồng hồ của mình. Chức năng này được tạo ra để đo thời gian trong các cuộc đua ô tô.

5. Chức năng hiển thị tuần trăng (Moon Phase)

Chức năng này xuất phát từ các đồng hồ thiên văn nổi tiếng thế kỷ 19, áp dụng cho đồng hồ đeo tay thế kỷ 20. Cơ chế Moon Phase truyền thống bao gồm một đĩa với hai hình mặt trăng minh họa giống hệt nhau. Một cơ cấu bánh răng 59 xuất sắc, điều khiển bởi một ngón tay cơ khí và các ổ đĩa liên kết giúp nó tiến 24 giờ mỗi bậc. Do đó, cứ sau 59 ngày (khoảng hai chu kỳ âm lịch), tương ứng với một “moon phase” hoàn chỉnh sẽ được tiết lộ thông qua một khẩu độ (thực tế, giai đoạn mặt trăng thiên văn hay thời gian giữa hai lần trăng tròn (tháng Mặt Trăng) còn lặp lại trung bình khoảng 29,53 ngày.

Chu kì lịch tuần trăng nhảy của đồng hồ là vào lúc 6 đến 7 giờ tối, vì vậy ta nên tránh chỉnh chức năng Moonphase vào tầm từ 5 giờ đến 7 giờ tối vì khi đó các bánh răng ăn khớp nhau, nếu cố tình chỉnh bằng hiệu chỉnh sẽ làm các bánh răng cọ sát gây mòn thậm chí làm gãy răng.


Rolex Cellini Moonphase  Ref. 50535-0002 một trong những chiếc đồng hồ có tính năng Moonphase hiếm hoi của Rolex vừa ra mawrt tại Baselworld 2017.

6. Tính năng Tourbillon

Đồng hồ tourbillon được xem là đỉnh cao của ngành công nghiệp chế tác đồng hồ và vô cùng đắt đỏ. Những chiếc đồng hồ có tính năng tourbillon là những chiếc đồng hồ siêu đẳng cấp. Theo tiếng Pháp, nghĩa của từ Tourbillon là cơn lốc, thực chất đây chỉ là một chức năng dự bị được thiết kế như một cái lồng quay trên trục của nó được phát minh vào năm 1798 bởi người thợ chế tác đồng hồ bậc thầy Abraham-Louis Breguet (1747 - 1823). Mục đích của phát minh này là loại bỏ sự tác động của trọng lực tác dụng lên tính đẳng thời của quả lắc trên những chiếc đồng hồ thời bấy giờ. Hiểu đơn giản là quả lắc chỉ chạy chính xác khi nó được đặt ở phương thẳng đứng, nếu lệch trục thì nó sẽ chạy sai và gây ra sai lệch giờ, Tourbillon là công cụ giúp chuyển động của quả lắc luôn ở phương thẳng đứng nhờ chuyển động xoay tròn liên tục của nó.

Mặc dù chỉ là một bộ phận hỗ trợ độc lập, nhưng Tourbillon lại rất đắt và có cấu tạo vô cùng phức tạp và đi kèm theo đó là khó sản xuất, chế tạo. Theo thống kê không chính thức thì kể từ khi Tourbillon chính thức được công nhận vào năm 1801 thì cho đến tận những năm 1960 mới chỉ có tổng cộng 640 chiếc đồng hồ Tourbillon được chế tạo. Tính trung bình thì chỉ có 4 chiếc mỗi năm. Ngay cả với công nghệ tiên tiến hiện nay thì số lượng đồng hồ Tourbillon được sản xuất mỗi năm cũng chỉ dao động trong khoảng 20 - 30 chiếc.

Thách thức trong việc sản xuất Tourbillon chính là kích thước của nó, quá nhỏ, chỉ bằng nửa đốt ngón tay út của người bình thường hoặc bé hơn mà lại được cấu thành từ rất nhiều linh kiện. Thường thì một bộ Tourbillon có từ 40 - 90 chi tiết nhỏ ghép lại và trọng lượng cho cả bộ dao động từ 0,2 -0,6g (cực nhỏ).

Để đánh giá một chiếc đồng hồ Tourbillon "đẹp", ngoài thiết kế còn phải xét đến tính hiệu quả và tính tổng thể rằng chiếc đồng hồ này được trang bị Tourbillon như thế nào. Hầu hết những chiếc Tourbillon thông thường xuất hiện với mặt số đơn giản và bộ chuyển động Tourbillon được đặt ở vị trí 6h, như chiếc Jaeger-LeCoultre này vậy:

Jaeger-LeCoultre Tourbillon Cylindrique Ref. 5086420

Tuy nhiên Tourbillon là một thứ gì đó rất đặc biệt, nó truyền cảm hứng cho cả nghệ nhân chế tác đồng hồ và cả những thiết kế gia, và vì thế mà những chiếc đồng hồ bạc tỷ với thiết kế nằm ngoài sức tưởng tượng ra đời.

Kiệt tác của nhà Breguet Ref. 7087BR/G1/9XV tích hợp cơ cấu điểm chuông và tourbillon đắt giá.

Tóm lại, một chiếc đồng hồ Thụy Sĩ với những tính năng phức tạp đòi hỏi một quá trình sản xuất tỉ mỉ và tinh vi. Với hàng trăm, hàng ngàn chi tiết người nghệ nhân phải có đôi bàn tay khóe léo và óc thẫm mỹ tinh tế để tạo ra một tác phẩm hoàn hảo. Và điều này không hề dễ dàng. Một chiếc đồng hồ Thụy Sĩ phải mất nhiều thời gian nghiên cứu, phác thảo bản vẽ thiết kế, thời gian chế tác thủ công... Chính những lý do ấy mà đồng hồ Thụy Sĩ rất đắt đỏ thậm chí khan hiếm.